WARMOND, 10 september – In het kader van de Open Monumentendagen worden zondag 10 september de voormalige politiecellen in de kelder onder Het Oude Raadhuis van Warmond van 10.00 tot 17.00 uur open gesteld voor het publiek. Leden van de vereniging Het Oude Raadhuis geven er tekst en uitleg hoe het er in het verleden aan toeging.
Over de politiecellen in de kelder van Het Oude Raadhuis is betrekkelijk weinig bekend. Het worden daarom met recht ‘cellen met een duister verleden’ genoemd. In het uit de 1866 daterende bestek voor een ‘Raadkamer met bijbehorende lokalen’ worden er slechts enkele regels aan de ‘arrestkamers’ gewijd. Wie uiteindelijk in de cellen opgesloten hebben gezeten is niet meer te achterhalen. Er bestaat namelijk geen archief van de Warmondse politie. De gemeente had wel een aantal agenten in dienst, maar die lieten de administratie over aan hun baas, de burgemeester. De burgemeester stelde in voorkomende gevallen een proces-verbaal op en stuurde die door naar justitiële instanties. In het register van uitgaande brieven noteerde hij slechts de begeleidende brief en niet de inhoud van het proces-verbaal, aldus André van Noort, voorzitter van het historisch genootschap Warmelda, tevens professioneel archivaris bij het Regionaal Archief Leiden.
Verhalen
Er gaan in Warmond wel de nodige verhalen rond over de voormalige ‘gevangenis’, die vooral op kinderen veel indruk maakte. Hans Roest, ook actief binnen Warmelda: “Mijn moeder (inmiddels overleden, zij was van 1912) vertelde altijd dat toen ze nog kind was zij en andere kinderen op het randje van het raadhuis gingen staan en door de toenmalige roosters naar de gevangenen gingen kijken. Dat waren meestal alcoholisten of stropers. Zij vertelde ook dat er in haar tijd eentje zichzelf opgehangen had aan zijn schoenveter in de cel”.
Of de zelfmoord in de cel echt daadwerkelijk heeft plaatsgehad, is niet te achterhalen.
Rietje
Een oproep in de plaatselijke en regionale media om iets uit eigen ervaring over de cellen te vertellen leverde welgeteld één reactie op. Dat is natuurlijk niet zo vreemd, want sinds de sluiting van Het Oude Raadhuis in 1931 worden de cellen niet meer gebruikt.
De enige reactie kwam van Neeltje (Cornelia Maria) Zwetsloot, sinds 1979 weduwe van de plaatselijke ondernemer Willem van Dijk. Zij kan zich ondanks haar hoge leeftijd (88) nog goed herinneren hoe ze als kind dagelijks tussen huis en de St. Nicolaasschool langs de gevangenis kwam. “Soms, zeker bij warm weer, vroegen de gevangenen – meestal opgepakte bedelaars, landlopers en dronkelappen – wat te drinken. We staken dan een lang rietje door de tralies en lesten zo hun dorst.. Je paste er natuurlijk wel voor dat de stotterende koddebeier Steekers het zag. Dan zwaaide er wat, want dat paste natuurlijk in die tijd niet voor een meisje.”